Χατζηκυριάκος - Γκίκας, Νίκος, 1906-1994
Ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας γεννιέται στην Αθήνα στις 26 Φεβρουαρίου του 1906. Από μικρός δείχνει ιδιαίτερη κλίση στο σχέδιο και έτσι, μαθητής ακόμα, παίρνει μαθήματα ζωγραφικής από τον Κωνσταντίνο Παρθένη.



Το 1922 πηγαίνει στο Παρίσι, όπου παράλληλα με τις σπουδές του στη Γαλλική Φιλολογία και την Αισθητική στη Σορβόνη, παρακολουθεί μαθήματα ζωγραφικής και χαρακτικής στην Académie Ranson, με δασκάλους τον Bissière και τον Δ. Γαλάνη.


Πραγματοποιεί την πρώτη του έκθεση στο Παρίσι το 1923, στο Salon des Tuileries και στο Salon des Surindependants και στη συνέχεια συμμετέχει σε πολλές ομαδικές εκθέσεις.


Η πρώτη του ατομική έκθεση οργανώνεται στο Παρίσι το 1927 στην Galerie Percier, ενώ η πρώτη του έκθεση στην Αθήνα, στην Αίθουσα Στρατηγοπούλου το 1928, συστεγάζεται με τα έργα του γλύπτη Μιχάλη Τόμπρου.



Καταξιωμένος ήδη καλλιτέχνης το 1934, εγκαταλείπει το Παρίσι και έρχεται να εγκατασταθεί στην Αθήνα.


Στα 1935-1937 ο Γκίκας συνεργάζεται με τον αρχιτέκτονα Δ. Πικιώνη, τον ποιητή Τ. Παπατζώνη και το σκηνοθέτη Δ. Καραντινό στην έκδοση του περιοδικού «Το Τρίτο Μάτι».


Το 1937 επισκευάζει το σπίτι της οικογένειας Γκίκα στην ‘Υδρα, όπου ζωγραφίζει τα πρώτα του έργα στα οποία βρίσκει οριστικά τον εαυτό του, συνδυάζοντας τα διδάγματα του κυβισμού με τη φύση, το φως και την αρχιτεκτονική της Ελλάδας.


Το 1941 εκλέγεται καθηγητής στην έδρα του Σχεδίου της Σχολής Αρχιτεκτόνων του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου, όπου και διδάσκει ως το 1958.


Το 1972 εκλέγεται τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών και το 1986 επίτιμο μέλος της Royal Academy of Arts του Λονδίνου. Ανακηρύσσεται επίτιμος διδάκτωρ του Τμήματος Αρχιτεκτόνων της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Θεσσαλονίκης (1982) και επίτιμος διδάκτωρ της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου των Αθηνών (1991).



Περισσότερες από 50 εκθέσεις του καλλιτέχνη έχουν οργανωθεί κατά καιρούς στην Αθήνα, το Παρίσι, το Λονδίνο, τη Γενεύη, το Βερολίνο, τη Νέα Υόρκη.


‘Εργα του βρίσκονται σε πολλές ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα, στη Δυτική Ευρώπη και στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και σε πολλά μουσεία, όπως στο Musée d’art moderne του Παρισιού, στην Tate Gallery του Λονδίνου, στο Metropolitan Museum of Art της Νέας Υόρκης, στην Εθνική Πινακοθήκη της Αθήνας.


Ο Χατζηκυριάκος-Γκίκας εκτός από τη ζωγραφική, τη γλυπτική και τη χαρακτική, ασχολήθηκε και με τη σκηνογραφία, σχεδιάζοντας σκηνικά και κοστούμια για αρκετά θεατρικά έργα, όπως οι «Νεφέλες» του Αριστοφάνη (Εθνικό Θέατρο 1951, Comédie française 1952), το μπαλέτο «Περσεφόνη» του A. Gide με μουσική I. Stravinsky (Covent Garden 1961). Επίσης, εικονογράφησε ποικιλία βιβλίων, μεταξύ των οποίων την «Οδύσσεια» του Ν. Καζαντζάκη, το «Δάφνης και Χλόη» του Λόγγου, τα «Ποιήματα» του Κ. Καβάφη, και συνέγραψε βιβλία, μελέτες και άρθρα για την Αρχιτεκτονική και την Αισθητική, καθώς και δοκίμια για την ελληνική τέχνη.


Ο καλλιτέχνης πεθαίνει στις 3 Σεπτεμβρίου του 1994.

τίτλοι
Έτος Τίτλος Ιδιότητα Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2012 Από τον Picasso στον Koons: Κοσμήματα καλλιτεχνών Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
2012 Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Το ζωγραφικό έργο Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Δερματόδετο
2011 Ημερολόγιο 2012, Από τους θησαυρούς της Εθνικής Πινακοθήκης Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Ημερολόγιο
2011 Ο κόσμος του Οδυσσέα Ελύτη : Ποίηση και ζωγραφική Καλλιτέχνης Ίδρυμα Εικαστικών Τεχνών και Μουσικής Β. & Μ. Θεοχαράκη Χαρτόδετο
2010 Έργα τέχνης της Βουλής των Ελλήνων : Από τη συλλογή Καλλιτέχνης Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων Χαρτόδετο
2010 Από το ποιητικό έργο του Νίκου Καζαντζάκη Εικονογράφηση Εκδόσεις Καζαντζάκη Χαρτόδετο
2008 Άρωμα γυναίκας στην ελληνική ζωγραφική : Θησαυροί της Εθνικής Πινακοθήκης ΙΙΙ Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Δερματόδετο
2008 Λόγος για την Ύδρα : Με έργα των: Παναγιώτη Τέτση, Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα, Περικλή Βυζάντιου, Νίκου Νικολάου Συγγραφέας, Καλλιτέχνης Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2007 Αντιστοιχίες: Λουλούδια από την ελληνική τέχνη Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Χαρτόδετο
2007 Ελληνική ζωγραφική : Μόνιμες συλλογές Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Χαρτόδετο
2006 Θησαυροί της Εθνικής Πινακοθήκης Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Δερματόδετο
2006 Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας Συγγραφέας, Καλλιτέχνης Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα (ΔΟΛ) Σκληρόδετο
2006 Νεοελληνική ζωγραφική από τις συλλογές της Πινακοθήκης Ευάγγελου Αβέρωφ στο Μέτσοβο Καλλιτέχνης Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων Χαρτόδετο
2006 Σχήματα στο παράθυρο : 7 ιστορίες παζλ για τη ζωγραφική του Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
2005 Το χαλί όπου παίζαμε ήτανε κόκκινο Συγγραφέας Ίκαρος Χαρτόδετο
2004 Ghika και η ευρωπαϊκή πρωτοπορία του μεσοπολέμου : Καλλιτέχνης Έφεσος Σκληρόδετο
2004 Το μέλλον του ευρωπαϊκού πολιτισμού : Μια συζήτηση με τον Albert Camus στην Αθήνα, 1955 Εισήγηση Αλεξάνδρεια Χαρτόδετο
2003 Ποιήματα Εικονογράφηση Ίκαρος Χαρτόδετο
2002 Ύδρα : Εικαστικές αποτυπώσεις: Έργα Ελλήνων καλλιτεχνών του 20ού αιώνα Καλλιτέχνης Ιστορικό Αρχείο - Μουσείο Ύδρας Χαρτόδετο
2000 Προσφορά στον Άγγελο Τερζάκη : Για τα εβδομηντάχρονά του Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1999 Ghika, τα εργαστήρια του καλλιτέχνη : Έκθεση στο Μουσείο Μπενάκη, 15 Νοεμβρίου-12 Δεκεμβρίου 1999 Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Σκληρόδετο
1999 Τιμή στον Τ. Κ. Παπατσώνη : Για τα ογδοντάχρονά του Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1998 Γιάννης Μόραλης, Γιάννης Τσαρούχης, Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας : Ζωγραφική για το θέατρο Καλλιτέχνης Μέγαρο Μουσικής Αθηνών Χαρτόδετο
1998 Τα πορτραίτα του Φαγιούμ και η γενιά του '30 στην αναζήτηση της ελληνικότητας : Μουσείο Μπενάκη, 24 Ιουνίου-26 Ιουλίου 1998 Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
1997 Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας Δάσκαλος ζωγραφικής : Δύο ανέκδοτα κείμενα για τη ζωγραφική και την αρχιτεκτονική: Δεκαπέντε σχέδια του Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα: πέντε σχέδια μαθητών του Συγγραφέας, Καλλιτέχνης Πανεπιστημιακές Εκδόσεις ΕΜΠ Σκληρόδετο
1996 Γράμματα Δημήτρη Πικιώνη - Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα Συγγραφέας Ίκαρος Χαρτόδετο
1995 Η αρχαία Ελλάδα του Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα Καλλιτέχνης Σχήμα και Χρώμα Σκληρόδετο
1994 Dimitris Pikionis 1887-1968 Συγγραφέας Μπάστας Χαρτόδετο
1994 Γυρισμένα λόγια Εικονογράφηση Το Ροδακιό Χαρτόδετο
1994 Ανίχνευση της ελληνικότητος Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1992 Φως τη σκοτία Εικονογράφηση Ευθύνη Χαρτόδετο
1992 Χρονικό φιλίας : Αλληλογραφία Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1991 Γράμματα στην Τίγκη : 1945-1955 Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1990 Ενώπιον άλλων Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1990 Περιπέτειες της σκέψης Συγγραφέας Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1989 Εξ Ανατολών Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1981 Μελετήματα για τον Ε. Π. Παπανούτσο : Εορτασμός στα ογδοντάχρονά του Συγγραφέας Ευθύνη Χαρτόδετο
1970 Δάφνης και Χλόη Καλλιτέχνης Ίκαρος Χαρτόδετο
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2008 Λόγος για την Ύδρα : Με έργα των: Παναγιώτη Τέτση, Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα, Περικλή Βυζάντιου, Νίκου Νικολάου Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
2006 Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα (ΔΟΛ) Σκληρόδετο
2005 Το χαλί όπου παίζαμε ήτανε κόκκινο Ίκαρος Χαρτόδετο
2000 Προσφορά στον Άγγελο Τερζάκη : Για τα εβδομηντάχρονά του Ευθύνη Χαρτόδετο
1999 Τιμή στον Τ. Κ. Παπατσώνη : Για τα ογδοντάχρονά του Ευθύνη Χαρτόδετο
1997 Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας Δάσκαλος ζωγραφικής : Δύο ανέκδοτα κείμενα για τη ζωγραφική και την αρχιτεκτονική: Δεκαπέντε σχέδια του Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα: πέντε σχέδια μαθητών του Πανεπιστημιακές Εκδόσεις ΕΜΠ Σκληρόδετο
1996 Γράμματα Δημήτρη Πικιώνη - Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα Ίκαρος Χαρτόδετο
1994 Dimitris Pikionis 1887-1968 Μπάστας Χαρτόδετο
1994 Ανίχνευση της ελληνικότητος Ευθύνη Χαρτόδετο
1992 Χρονικό φιλίας : Αλληλογραφία Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1991 Γράμματα στην Τίγκη : 1945-1955 Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1990 Ενώπιον άλλων Ευθύνη Χαρτόδετο
1990 Περιπέτειες της σκέψης Εκδόσεις Καστανιώτη Χαρτόδετο
1989 Εξ Ανατολών Ευθύνη Χαρτόδετο
1981 Μελετήματα για τον Ε. Π. Παπανούτσο : Εορτασμός στα ογδοντάχρονά του Ευθύνη Χαρτόδετο
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
Δεν βρέθηκαν έργα
Έτος Τίτλος Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2010 Από το ποιητικό έργο του Νίκου Καζαντζάκη Εκδόσεις Καζαντζάκη Χαρτόδετο
2003 Ποιήματα Ίκαρος Χαρτόδετο
1994 Γυρισμένα λόγια Το Ροδακιό Χαρτόδετο
1992 Φως τη σκοτία Ευθύνη Χαρτόδετο
Έτος Τίτλος Ιδιότητα Εκδοτικός Οίκος Δέσιμο
2012 Από τον Picasso στον Koons: Κοσμήματα καλλιτεχνών Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
2012 Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Το ζωγραφικό έργο Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Δερματόδετο
2011 Ημερολόγιο 2012, Από τους θησαυρούς της Εθνικής Πινακοθήκης Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Ημερολόγιο
2011 Ο κόσμος του Οδυσσέα Ελύτη : Ποίηση και ζωγραφική Καλλιτέχνης Ίδρυμα Εικαστικών Τεχνών και Μουσικής Β. & Μ. Θεοχαράκη Χαρτόδετο
2010 Έργα τέχνης της Βουλής των Ελλήνων : Από τη συλλογή Καλλιτέχνης Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων Χαρτόδετο
2008 Άρωμα γυναίκας στην ελληνική ζωγραφική : Θησαυροί της Εθνικής Πινακοθήκης ΙΙΙ Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Δερματόδετο
2007 Αντιστοιχίες: Λουλούδια από την ελληνική τέχνη Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Χαρτόδετο
2007 Ελληνική ζωγραφική : Μόνιμες συλλογές Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Χαρτόδετο
2006 Θησαυροί της Εθνικής Πινακοθήκης Καλλιτέχνης Εθνική Πινακοθήκη - Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου Δερματόδετο
2006 Νεοελληνική ζωγραφική από τις συλλογές της Πινακοθήκης Ευάγγελου Αβέρωφ στο Μέτσοβο Καλλιτέχνης Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων Χαρτόδετο
2006 Σχήματα στο παράθυρο : 7 ιστορίες παζλ για τη ζωγραφική του Νίκου Χατζηκυριάκου - Γκίκα Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
2004 Ghika και η ευρωπαϊκή πρωτοπορία του μεσοπολέμου : Καλλιτέχνης Έφεσος Σκληρόδετο
2004 Το μέλλον του ευρωπαϊκού πολιτισμού : Μια συζήτηση με τον Albert Camus στην Αθήνα, 1955 Εισήγηση Αλεξάνδρεια Χαρτόδετο
2002 Ύδρα : Εικαστικές αποτυπώσεις: Έργα Ελλήνων καλλιτεχνών του 20ού αιώνα Καλλιτέχνης Ιστορικό Αρχείο - Μουσείο Ύδρας Χαρτόδετο
1999 Ghika, τα εργαστήρια του καλλιτέχνη : Έκθεση στο Μουσείο Μπενάκη, 15 Νοεμβρίου-12 Δεκεμβρίου 1999 Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Σκληρόδετο
1998 Γιάννης Μόραλης, Γιάννης Τσαρούχης, Νίκος Χατζηκυριάκος - Γκίκας : Ζωγραφική για το θέατρο Καλλιτέχνης Μέγαρο Μουσικής Αθηνών Χαρτόδετο
1998 Τα πορτραίτα του Φαγιούμ και η γενιά του '30 στην αναζήτηση της ελληνικότητας : Μουσείο Μπενάκη, 24 Ιουνίου-26 Ιουλίου 1998 Καλλιτέχνης Μουσείο Μπενάκη Χαρτόδετο
1995 Η αρχαία Ελλάδα του Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα Καλλιτέχνης Σχήμα και Χρώμα Σκληρόδετο
1970 Δάφνης και Χλόη Καλλιτέχνης Ίκαρος Χαρτόδετο