Η νομολογία του Συμβουλίου Επικρατείας επί εκκλησιαστικών ζητημάτων υπό το ισχύον Σύνταγμα
Διευθυντής Σειράς: Καθηγητής Ι. Μ. Κονιδάρης. [Βιβλιοθήκη Εκκλησιαστικού Δικαίου. Σειρά Β΄: Μελέτες - τ. 8]
Κυκλοφορεί
ISBN: 978-960-568-815-8
1η έκδ., Ελληνική, Νέα
€ 48.00 (περ. ΦΠΑ 6%)
Βιβλίο, Χαρτόδετο
24 x 17 εκ, 528 σελ.
τ. 8
Σύντομη περιγραφή
Η παρούσα μονογραφία παρουσιάζει το πολυσχιδές και πολυκύμαντο της νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας, του δικαστηρίου που εκδικάζει τις περισσότερες αλλά και σημαντικότερες υποθέσεις που αφορούν στην ύλη του εκκλησιαστικού δικαίου, επηρεάζοντας πολλές φορές ουσιωδώς θέματα διοικήσεως της Εκκλησίας.
Περιγραφή

Η παρούσα μονογραφία παρουσιάζει το πολυσχιδές και πολυκύμαντο της νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας, του δικαστηρίου που εκδικάζει τις περισσότερες αλλά και σημαντικότερες υποθέσεις που αφορούν στην ύλη του εκκλησιαστικού δικαίου, επηρεάζοντας πολλές φορές ουσιωδώς θέματα διοικήσεως της Εκκλησίας.
Διαρθρώνεται σε τέσσερα μέρη, κάθε ένα εκ των οποίων υποδιαιρείται περαιτέρω σε κεφάλαια. Το πρώτο μέρος αναφέρεται στην Εκκλησία και το Σύνταγμα, διακρινόμενο στο πρώτο κεφάλαιο που αφορά ζητήματα προκύπτοντα από το άρθρο 3 Συντ., στο δεύτερο που περιλαμβάνει διαφορετικές όψεις του συνταγματικώς κατοχυρωμένου στο άρθρ. 13 Συντ. δικαιώματος της θρησκευτικής ελευθερίας και στο τρίτο που άπτεται περιουσιακών σχέσεων εκκλησιαστικών νομικών προσώπων.
Το δεύτερο μέρος εμπεριέχει ζητήματα απτόμενα των τριών τάξεων των μελών της Εκκλησίας και συγκεκριμένα στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται αναφορά στα ζητήματα τα σχετικά με τους Επισκόπους, δηλαδή τους κατέχοντες τον τρίτο βαθμό της ιερωσύνης, στο δεύτερο στα ζητήματα τα σχετικά με τους μοναχούς και τους κληρικούς που κατέχουν το δεύτερο και πρώτο βαθμό της ιερωσύνης, δηλαδή τους πρεσβυτέρους και διακόνους. Τέλος, στο τρίτο κεφάλαιο αναφέρονται τα θέματα που αφορούν στα λαϊκά μέλη της Εκκλησίας που είτε συμπράττουν στην τέλεση της θείας ευχαριστίας είτε παρέχουν άλλες υπηρεσίες στον εκκλησιαστικό οργανισμό.
Το τρίτο μέρος αναφέρεται στην αντιμετώπιση από το Δικαστήριο των ανακυψασών διαφορών σε σχέση με τους λατρευτικούς χώρους είτε πρόκειται για ναούς και ευκτηρίους οίκους είτε για μοναστικά καθιδρύματα, οι οποίες περιλαμβάνονται στο πρώτο κεφάλαιο. Το κεφάλαιο αυτό ολοκληρώνεται με τα ζητήματα γύρω από τα πολιτιστικά αγαθά. Στο δεύτερο κεφάλαιο καταστρώνονται τα ζητήματα αναφορικά προς τους χώρους των κοιμητηρίων.
Το τέταρτο και τελευταίο μέρος περιλαμβάνει τα ζητήματα τα προκύπτοντα από το εκκλησιαστικό ποινικό δίκαιο και συγκεκριμένα αυτά που αναφύονται από την επιβολή εκκλησιαστικών ποινών, τόσο πνευματικών όσο και πειθαρχικού χαρακτήρα, που αναφέρονται στο πρώτο κεφάλαιο. Τα εκκλησιαστικά δικαστήρια και η δικονομία που τα διέπει αναφέρονται στο δεύτερο κεφάλαιο.
Η μελέτη καλύπτει το χρονικό διάστημα από το έτος 1975 έως και το 2016.

ΠΡΟΛΟΓΟΣ............................................................................................. 9

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ.................................................................................... 11

ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ............................................................................ 15

ΚΥΡΙΟΤΕΡΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ............................................................. 19

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

§ 1. Αντικείμενο της εργασίας και διάρθρωση της ύλης........................ 23

§ 2. Το έννομο συμφέρον......................................................................... 27

§ 3. Το δικαίωμα προηγούμενης ακροάσεως.......................................... 43

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ

ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΕΚ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 3 ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ

§ 4. Η Συνταγματική κατοχύρωση των ιερών κανόνων......................... 51

§ 5. Η Συνταγματική κατοχύρωση του Τόμου του 1850 και της Πράξεως

       του 1928........................................................................................... 62

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΕΚΦΑΝΣΕΙΣ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ

§ 6. Η υπόθεση των ταυτοτήτων............................................................ 72

§ 7. Η διδασκαλία των θρησκευτικών.................................................... 83

§ 8. Ορκοδοσία........................................................................................ 90

§ 9. Αντιρρησίες συνειδήσεως................................................................. 95

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑ

§ 10. Οργανισμός Διοικήσεως Εκκλησιαστικής Περιουσίας................ 111

Ι. Δραστηριότητες......................................................................... 111

ΙΙ. Δικηγόροι................................................................................. 124

§ 11. Περιουσιακά ζητήματα................................................................ 130

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΕΠΙΣΚΟΠΟΙ

§ 12. Μητροπολίτες............................................................................... 137

Ι. Εκλογή....................................................................................... 137

II. Μετάθεση................................................................................. 146

ΙΙI. Αρμοδιότητες......................................................................... 154

ΙV. Απώλεια της Μητροπόλεως.................................................... 162

V. Τιτουλάριοι Επίσκοποι............................................................ 170

§ 13. Μητροπολιτικές Περιφέρειες....................................................... 173

Ι. Ίδρυση....................................................................................... 173

ΙΙ. Μεταβολή ορίων...................................................................... 175

§ 14. Το ζήτημα των «Ιερωνυμικών Μητροπολιτών»......................... 178

Ι. Η γένεση ................................................................................... 178

ΙΙ. Η νομολογιακή αντιμετώπιση................................................. 181

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΛΟΙΠΟΙ ΚΛΗΡΙΚΟΙ ΚΑΙ ΜΟΝΑΧΟΙ

§ 15. Εφημέριοι και διάκονοι............................................................... 200

Ι. Πλήρωση εφημεριακής θέσεως................................................. 200

ΙΙ. Μισθολογική εξέλιξη............................................................... 203

ΙΙΙ. Ιδιαίτερη μεταχείριση............................................................ 209

ΙV. Ασυμβίβαστα.......................................................................... 216

V. Μετάθεση................................................................................. 219

VΙ. Παύση εφημερίου................................................................... 226

VII. Συνταξιοδότηση.................................................................... 228

VIII. Διάκονοι............................................................................... 230

§ 16. Εφημέριοι και εκπαιδευτικοί....................................................... 231

§ 17. Μοναχοί και ιερομόναχοι............................................................. 243

Ι. Μοναχοί..................................................................................... 243

ΙΙ. Ιερομόναχοι.............................................................................. 250

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄

ΛΑΪΚΟΙ

§ 18. Ιεροψάλτες και νεωκόροι.............................................................. 254

Ι. Ιεροψάλτες................................................................................. 254

ΙΙ. Νεωκόροι................................................................................. 260

§ 19. Ιεροκήρυκες.................................................................................. 262

§ 20. Εκκλησιαστικοί υπάλληλοι.......................................................... 264

ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ

ΧΩΡΟΙ ΛΑΤΡΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΝΑΟΙ ΚΑΙ ΜΟΝΕΣ

§ 21. Ενοριακοί ναοί............................................................................. 271

Ι. Ενορίες....................................................................................... 271

IΙ. Εκκλησιαστικό Συμβούλιο...................................................... 273

ΙΙΙ. Ανέγερση ναού........................................................................ 275

§ 22. Λοιπά είδη ναών........................................................................... 280

Ι. Ιερά Προσκυνήματα.................................................................. 280

ΙΙ. Ιδιόκτητοι................................................................................ 289

ΙΙΙ. Σωματειακοί .......................................................................... 293

IV. Ναοί Παλαιοημερολογιτών.................................................... 295

§ 23. Ευκτήριοι οίκοι............................................................................ 298

§ 24. Μονές............................................................................................ 312

Ι. Ίδρυση....................................................................................... 312

ΙΙ. Ηγούμενος................................................................................ 316

ΙΙΙ. Δικαστική εκπροσώπηση........................................................ 319

ΙV. Περιουσία............................................................................... 324

§ 25. Εκκλησιαστικά πολιτιστικά αγαθά............................................... 333

Ι. Εκκλησιαστικά μνημεία............................................................ 333

ΙΙ. Η νήσος Πάτμος....................................................................... 351

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΑ

§ 26. Γενικά........................................................................................... 357

§ 27. Δημοτικά κοιμητήρια.................................................................. 363

Ι. Ναοί και ιερείς........................................................................... 363

ΙΙ. Κατάργηση κοιμητηρίου ........................................................ 368

ΙΙΙ. Αφή κανδυλίων....................................................................... 376

§ 28. Οικογενειακοί τάφοι..................................................................... 378

ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΕΣ ΠΟΙΝΕΣ ΚΑΙ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄

ΠΟΙΝΕΣ

§ 29. Πνευματικές ποινές....................................................................... 391

§ 30. Ποινές πειθαρχικού χαρακτήρα.................................................... 405

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄

ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΑ

§ 31. Εκκλησιαστικά δικαστήρια.......................................................... 411

Ι. Ιστορική εξέλιξη........................................................................ 411

ΙΙ. Φύση των εκκλησιαστικών δικαστηρίων................................ 413

§ 32. Εκκλησιαστική δικονομία............................................................ 424

Ι. Προδικασία................................................................................ 425

ΙΙ. Κύρια διαδικασία..................................................................... 428

ΙΙΙ. Ένδικα μέσα........................................................................... 430

ΙV. Παράσταση δικηγόρου........................................................... 444

§ 33. Συμπεράσματα.............................................................................. 449

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ................................................................................... 461

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ .......... 501

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ δικαστικων ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ..................................... 521