Το καλό και το κακό στην τέχνη και στο δίκαιο
Ένα εκτενές δοκίμιο
Good and Evil in Art and Law (τίτλος πρωτοτύπου)
Κυκλοφορεί
ISBN: 978-960-14-2122-3
1η έκδ., Ελληνική, Νέα
Γλώσσα πρωτοτύπου: Αγγλικά
€ 20.29 (περ. ΦΠΑ 6%)
Βιβλίο, Χαρτόδετο
21 x 14 εκ, 507 γρ, 397 σελ.
Περιγραφή

Ο κόσμος παραπονείται για το σύστημα δικαιοσύνης μας και το πώς αντιμετωπίζει όσους διαπράττουν αδικήματα. Όταν δεν παραπονείται η κυβέρνηση για την επιείκεια που δείχνουν οι δικαστές, μεμψιμοιρεί ο Τύπος για τους βιαστές που δεν τιμωρούνται καταπώς πρέπει ή γιατί απελευθερώνονται πρόωρα κρατούμενοι στις φυλακές. Επίσης, συχνά διατυπώνονται προτροπές να φυλακίζονται περισσότεροι εγκληματίες και προβλέπονται μεγάλες καταστροφές αν το δίκαιο συνεχίσει την προσπάθειά του για την εξεύρεση ισορροπημένων λύσεων.
Το παρόν είναι ένα διεπιστημονικό δοκίμιο. Εξετάζει την τέχνη και ιδίως τη λογοτεχνία παράλληλα με το δίκαιο και εκφράζει ορισμένες σκέψεις για το πώς προσεγγίζουν αυτοί οι δύο κλάδοι, με τις ιδιαίτερες αλλά συσχετιζόμενες μεθόδους τους, τις έννοιες του «καλού» και του «κακού». Πλήρες λεπτομερειών, διερευνά το πώς οι δύο κλάδοι γνώσης ασχολούνται με αυτές τις έννοιες, γιατί η λογοτεχνία σε πολλές περιπτώσεις προσδίδει μεγαλείο στην προσωπικότητα του κακού, βασίζεται, ωστόσο, στην πραγματική ζωή, και πώς οι αντιλήψεις μας για το καλό και το κακό αλλάζουν συν τω χρόνω. Παρόλο που ο ένας κλάδος δεν μπορεί να επηρεάσει τη συλλογιστική διαδικασία του άλλου, το παρόν βιβλίο, που απευθύνεται στον γενικά καλλιεργημένο αναγνώστη, αποτελεί έκκληση για μια ευρύτερη ουμανιστική παιδεία.


[Απόσπασμα από το κείμενο στο οπισθόφυλλο της έκδοσης]

Πρόλογος στην ελληνική έκδοση
Κεφάλαιο 1
Το θέμα στο γενικότερο πλαίσιό του
Κεφάλαιο 2
Έξι πρόσωπα: Πραγματικά και φανταστικά
2.1 Το κακό στον κόσμο της τέχνης
(α) Ντον Τζιοβάνι: ο ακαταμάχητος αμοραλιστής
(β) Φάουστ: το ανήσυχο πνεύμα
(γ) Σατανάς (από τον Χαμένο Παράδεισο του Μίλτον): ο εκπεσών ηγέτης
2.2 Το κακό στην πραγματική ζωή
(α) Ο δολοφόνος στην υπόθεση Roper v. Simmons
(β) Υπότροπος για ασέλγεια εις βάρος παιδιών
(γ) Ο αδιάκριτος δημοσιογράφος στην υπόθεση Kay v. Robertson
Κεφάλαιο 3
Η έλξη των χαρακτήρων
3.1 Στη λογοτεχνία
(α) Ο κακός ήρωας εντυπωσιάζει ακόμη και όταν πεθαίνει ή τερματίζει τη ζωή του αμαυρωμένος από το δημιουργό του
(β) Ο καλλιτέχνης πιθανώς επιθυμεί να μας κάνει ακόμη και να προτιμήσουμε τον 'κακό ήρωα' αντί του 'καλού'
(γ) Κίνητρα που αναγνωρίζουν/συμμερίζονται οι άνθρωποι
(δ) Είναι τα ανθρώπινα κίνητρα που αποδίδονται στον κακό τόσο καθολικά κατανοήσιμα;
(ε) Γιατί στην ανθρωπομορφική σύλληψη ο 'Θεός' φαίνεται πάντα τόσο υπεροπτικός, απόμακρος, ακόμη και ψυχρός;
(στ) Αποκλίνοντας από το 'αναμενόμενο' πρότυπο
(ζ) Η μοναξιά του κακού (και του ευφυούς)
3.2 Στο δίκαιο
Κεφάλαιο 4
Δίκαιη τιμωρία;
4.1 Η αντιμετώπιση του αχρείου χαρακτήρα στην τέχνη
(α) Προκαθορισμένη συνοπτική τιμωρία
(β) Η τιμωρία είναι σοβαρή, αν όχι υπερβολική
(γ) Η παρέλευση του χρόνου και η επίδρασή της στην ερμηνεία του δικαίου
(δ) Η έλλειψη της έφεσης, ακόμη και θεωρητικά, εναντίον της θεϊκής ποινής
4.2 Στο δίκαιο
(α) Καλύτερη μεταχείριση του κατηγορουμένου
(β) Ο συνυπολογισμός των προσωπικών του χαρακτηριστικών
(γ) Μετριασμός της ποινής
(δ) Αδιάλειπτο ενδιαφέρον για τα δικαιώματα του αδίκως πράξαντος
(ε) Η εξισορροπητική διαδικασία της νομικής συλλογιστικής
Κεφάλαιο 5
Ορισμένοι τεχνικοί λόγοι που εν μέρει εξηγούν τις διαφορές
(α) Η θεϊκή δικαιοσύνη ορίζει σαφείς κατευθύνσεις
(β) Η ανάγκη προστασίας του κακοποιού
(γ) Αμελεί το δίκαιο τους καλούς;
(δ) Η ανθρώπινη δικαιοσύνη πρέπει να αντικατοπτρίζει τη μεταβαλλόμενη κοινωνία· η θεϊκή δικαιοσύνη μένει ως επί το πλείστον αναλλοίωτη
(ε) Διαφορετικά καθήκοντα
(στ) Η ανάγκη του νομικού να πείθει
(ζ) Κίνητρα, θεώρηση των πραγμάτων και νοοτροπία
Κεφάλαιο 6
Ο 'αψεγάδιαστος' ήρωας
(α) Αινείας
(β) Ελ Σιντ
(γ) Με ελαττώματα αλλά ανθρώπινοι· αψεγάδιαστοι αλλά άψυχοι: μια ρωσική χροιά στη συζήτηση
Κεφάλαιο 7
Ο έλεγχος της σκέψης των ανθρώπων
(α) Άλλη μια μορφή του κακού;
(β) Η σοβιετική λογοτεχνία από τις αρχές της δεκαετίας του 1930 και μετά
(γ) Τα αποτελέσματα του ελέγχου
(δ) Οι μέθοδοι άσκησης της πίεσης
Κεφάλαιο 8
Ενώνοντας τις τελείες
(α) Πρώτο θέμα: η τέχνη και το δίκαιο βασίζονται στη ζωή
(β) Δεύτερο θέμα: η σύνδεση της τέχνης με το δίκαιο
(γ) Τρίτο θέμα: η αλληλεπίδραση μεταξύ πραγματικού και επινοημένου και πώς το δεύτερο μπορεί να εμπλουτίσει το πρώτο
(δ) Τέταρτο θέμα: 'τέλεια' έναντι 'ατελούς' δικαιοσύνης;
(ε) Πέμπτο θέμα: 'καλό' και 'κακό' και η εναλλακτική μιας αμφίσημης ανθρώπινης ύπαρξης
(στ) Έκτο θέμα: ο χαρακτήρας ως αντανάκλαση των εμπειριών της πραγματικής ζωής
του δημιουργού του
(ζ) Έβδομο θέμα: ο αμφίσημος χαρακτήρας των ανθρώπων
(η) Υστερόγραφο: προμήνυμα καταιγίδας
Βιβλιογραφία